De witwanggibbon (Nomascus leucogenys) is een fascinerende kleine mensaap die oorspronkelijk voorkomt in de tropische regenwouden van Vietnam en Laos. Ze staan bekend om hun spectaculaire acrobatiek en bijzondere uiterlijk. 

Hier zijn de meest opmerkelijke en verrassende weetjes over de witwanggibbon:

🎨 De ultieme metamorfose (Kameleon-vacht)

Het meest bijzondere kenmerk van de witwanggibbon is hoe hun vacht tijdens hun leven meerdere keren dramatisch van kleur verandert:

• Blond geboren: Alle baby's worden met een lichte, goudblonde vacht geboren. Zo vallen ze nauwelijks op tegen de buik van hun moeder.

• Alles wordt zwart: Na ongeveer een jaar verandert de vacht bij álle jonge gibbons (zowel mannetjes als vrouwtjes) in gitzwart.

• De volwassen switch: Zodra de gibbons geslachtsrijp worden (rond de 5 à 6 jaar), blijven de mannetjes zwart met de kenmerkende witte wangen. De vrouwtjes veranderen echter weer volledig van kleur en worden weer prachtig goudblond met een zwarte kruin.

🎤 Romantische duetten in de ochtend

Witwanggibbons zijn strikt monogaam; ze vormen koppels voor het leven. Om hun relatie te versterken én hun territorium te beschermen, zingen het mannetje en vrouwtje elke ochtend een luid duet. Dit gezang, ook wel het 'ochtendkoor' genoemd, is zo krachtig dat het tot wel 3 kilometer ver door het oerwoud te horen is.

🐒 Elastische boomacrobaten

Witwanggibbons spenderen bijna hun hele leven hoog in de bomen en komen zelden op de grond. Hun lichaam is daar perfect op aangepast: 

• 360 graden-polsen: De gewrichten in hun schouders en polsen zijn extreem flexibel. Ze kunnen hun armen volledig ronddraaien zonder een tak los te hoeven laten. 

• Giga-armen: Hun armen zijn relatief gezien gigantisch; ze zijn wel 1,2 tot 1,4 keer zo lang als hun benen. 

• Super-sprongen: Met hun slingerende beweging (brachiatie genoemd) kunnen ze met gemak gaten tussen bomen van wel 10 meter breed overbruggen. 

🍎 Fruitariërs van het oerwoud

Witwanggibbons zijn dol op suikers. Hun dieet bestaat in het natte seizoen voor wel 90% tot 100% uit fruit, met name rijpe vijgen. Als er minder fruit te vinden is, vullen ze dit aan met jonge bladeren, bloemen en af en toe een insect. Omdat ze de zaden van het fruit via hun ontlasting weer uitscheiden, zijn ze onmisbaar voor het zaaien van nieuwe bomen in het regenwoud.

🛑 Ernstig bedreigd

Helaas gaat het erg slecht met de witwanggibbon in het wild. De soort heeft de status 'Ernstig bedreigd' (Critically Endangered) op de IUCN Rode Lijst. In China is de aap in het wild vermoedelijk al volledig uitgestorven. Hun grootste bedreigingen zijn illegale jacht (voor de huisdierenhandel en traditionele medicijnen) en de grootschalige kap van hun leefgebied. Dierentuinen wereldwijd (zoals de Apenheul en Eindhoven Zoo) werken nauw samen in fokprogramma's om de soort voor uitsterven te behoeden